Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią
anonim, XV w.
Dialog uczonego z personifikowaną Śmiercią, która pokazuje że dosięga wszystkich — papieża, króla, rycerza i żaka. Znakomity przykład motywu danse macabre i memento mori w literaturze polskiego średniowiecza.
Pisanie
Do czego użyć tej lektury na maturze
Krótki zestaw motywów, kontekstów i zestawień. Bez streszczenia i bez gotowca.
Do czego użyć
- równość wobec śmierciŚmierć zapowiada, że jej kosa dosięgnie króla i oracza. Utwór pozwala pokazać średniowieczne przekonanie, że wobec śmierci tracą znaczenie stan i majątek.
- przestroga dla żyjącychSatyryczne uwagi o różnych stanach pokazują, że rozmowa o śmierci służy także pouczeniu, jak żyć.
Motywy
- Śmierć i przemijanie Polikarp prosi Boga, by mógł zobaczyć śmierć, a ta ukazuje mu się jako odrażająca postać z kosą. Personifikacja pozwala mówić o śmierci jako o sile, która dotyczy każdego. Śmierć ukazuje się Polikarpowi w kościele: „Chuda, blada, żółte lice” (początek dialogu) · zapowiedź Śmierci: „Ja z króla koronę semknę”
- Społeczeństwo i awans Śmierć wylicza przedstawicieli różnych stanów, od króla po rzemieślników, kupców i oraczy. Uwagi o karczmarzach, którzy „źle piwa dają”, i o plebanach pokazują, że pozycja nie chroni przed sądem. przegląd stanów: król, filozofowie, kupcy, oracze · karczmarze i plebani w satyrycznych uwagach Śmierci
Z czym zestawić
- Hamlet Oba utwory przypominają, że śmierć zrównuje ludzi niezależnie od ich pozycji. W Rozmowie mówi o tym personifikowana Śmierć. Hamlet dochodzi do tej myśli sam, gdy na cmentarzu ogląda czaszkę Yoryka i myśli o prochu Aleksandra Wielkiego.
- Treny W obu utworach człowiek staje wobec śmierci bezradny. Śmierć w Rozmowie dotyczy wszystkich stanów jednocześnie, a w Trenach ma imię konkretnego dziecka.
Lista CKE obejmuje fragmenty tej lektury. Sprawdź, czy wskazana scena była w omawianym fragmencie; jeśli nie, przywołuj ją jako znajomość całego utworu.
Uważaj: Odróżnij personifikację śmierci od opisu umierania. W wypracowaniu przywołaj konkretny wygląd Śmierci albo jej słowa o stanach.